بلاگ

نوروز؛ جان جهان  

انسان، آنجا به اوج واعتلا می رسد که نه فقط “درست”کارکند بلکه هرچه کند،”درست” باشد.” گفته اند باید هدفمند بود و البته هدف «متعالی »است اما “مسیر”و”راه”نیز شورانگیز و پر راز و رمز است.
برای رسیدن به هدف، “راه”را نباید “وسیله ” پنداشت و تعجیل کرد؛ خود “مسیر” نوعی سلوک و معرفت است. رنگ و بی رنگی، برگ و بی برگی،آن وجان ، مهر و ایمان، آگاهی و زیبایی و مشق و”سرمشق “در همین “راه”نهفته است. مقصد و مقصود در این گام؛ یکی است. رفت وآمد، عقل و عشق، و فلسفه و حیرت، آوردگاه “همانندی” است ؛ در سپهر رنگ و شور و نور.
درآستانه سال نو می توان امید داشت رازها و پندارها، رویاها و آرزوها، گل ها و سفالینه ها از کشکول جهان فرهنگ ؛ دست چین و پیشکش ذهن خلاق و اندیشه وقاد شمایان شود. چون هنگامی قادریم آنچه نداریم را کسب کنیم که آنچه داریم را بتوانیم “درست”عرضه کنیم. مدار جهان بر آهنگ است، نقش و خط و نظم.
و البته خواست مخاطب، این سرو سبز آزاد را، پویا ‌ و پایا خواهد کرد؛ چراکه اگر”طلب ” نبود، زندگی معنی نداشت. در این “گفت” و”گو” است که آثار نو، ققنوس وار، می شکفد. شعر و ترانه ، موسیقی و نجوا ،و نام ها و نشان ها ؛..

روان‌‍‌شناسی ارسال‌کنندگان پیام‌‍‌های تبریک نوروزی!

همین ابتدا عرض کنم که به مناسبت آغاز قرن جدید و سال نو این مطلب را با دید طنز و سرگرمی، البته همراه با چاشنی واقعیت بخوانید! در این مطلب شِبه فان، به بهانه سال نو و پیام های تبریک جورواجور که مثل نُقل و نبات بر سرمان آوار شد و همچنان هم ته مانده هایش ادامه دارد به روانش شناسی ارسال کنندگان و همچنین دریافت کنندگان این پیام های تبریک می پردازم.
فورواردی های نوع اول!
همین اول مطلب سراغ این دسته از ارسال کنندگان پیام های نوروزی رفتم چون تعدادشان نسبت به سایرین بسیار زیاد است.
این دسته از افراد معمولا توان نوشتن پیام های تبریک را ندارند.از طرفی خیلی حال جستجو در اینترنت را هم ندارند تا بلکه از میان هزاران پیام تبریک، یکی چند تا را برگزینند و برای ملت ارسال کنند.
این ها اولین پیام تبریک دریافتی را به سرعت برای دیگران فوروارد می کنند حتی در برخی موارد مشاهده شده اسم و امضای ارسال کننده را هم نمی بینند که ویرایش کنند!
فورواردی های نوع دوم!
فورواردی های نوع دوم کسانی هستند که از دسته اول زرنگ ترند. آنها خودشان پیام مناسبی را پیدا می کنند؛ یا می نویسند یا طراحی می کنند، امضا می کنند و برای ا..

تاویلِ باد بهاری از نگاه ملای رومی و خواجه شیرازی

باد بهاری یا به تعبیر لسان الغیب، «نسیم باد نوروزی» ارمغانی است که از «کوی یار می آید» و هرگز نباید مانند باد پاییزی انگاشته شود؛ هر دو باد هستند، اما این کجا و آن کجا؟! این مایه رویش و سرسبزی است و آن باعث ریزش و پژمردگی. باد بهاری، نسیمی از کوی یار است و بوی دوست می دهد و کار او را می کند؛ آیا نمی بینید زمین های مرده را که چگونه جانِ دوباره می گیرند و درختان را شکوفه باران می کنند: «فَانْظُرْ إِلَی آثَارِ رَحْمَتِ اللَّهِ کَیفَ یحْیی الْأَرْضَ بَعْدَ مَوْتِهَا إِنَّ ذَلِکَ لَمُحْیی الْمَوْتَی وَهُوَ عَلَی کُلِّ شَیءٍ قَدِیرٌ.»
با این حال، بسیار کوته نظری است که این خنیاگری سحرآمیز را در احیاگری ارضِ طبیعت خلاصه کنیم. ارضِ جانِ ما مگر کمتر از ارضِ جهان است که باد بهارش بی اثر باشد؟ این نسیم، از جانب محبوب است و در پی محبّ می گردد. پس پیش از زمین، زمانه را و بیش از آن، اهل زمین و زمانه را می طلبد؛ به شرط آنکه شوره زار نباشد که جز خار و خس از آن نمی روید.
گر درختِ خشک باشد در مکان
عیب آن از بادِ جان‌افزا مدان
باد کار خویش کرد و بر وزید
آنکه جانی داشت بر جانش گزید
چنین است که بهار و ..

لیک اگر «ایران» نگوید لال بادا این زبان

زبان فارسی حلقۀ اتصال همۀ اقوام ایرانی است با تمام تنوع زبانی و گویشی که دارد. بی‌شک همه اقوام ایرانی در بالندگی و شکوه و اعتلای این فرهنگ و این زبان سهیم بوده‌اند. زبان ملی تنها رمز وحدت جوامع فارسی‌زبان و عامل یکپارچگی و همبستگی مردم و سرزمین ایران است. نفرت‌پراکنی رسانه‌ای که همواره سودای تفرقه و تجزیه را در سر می‌پروراند و هشتگ «ضد زبان فارسی» به راه می‌اندازد و بیراهه می‌پیماید و آب در هاون ضلال می‌کوبد، نیک می‌داند که بزرگترین فارسی‌نویسان و فارسی‌سرایان در آذربایجان بالیده‌اند.
قطران تبریزی، نظامی گنجه‌ای، خاقانی شروانی تا محمدحسین شهریار و حسین منزوی و هزاران ادیب و شاعر که زبان فرهنگی، میهنی و ملی آنان فارسی بوده، هرگز بیتی نگفته‌اند که در آن زبان مادری را معارض زبان ملی خود بدانند.
به تعبیر حکیم نظامی: «همه عالم تن است و ایران دل / نیست گوینده زین قیاس خجل»
زبان فارسی همواره حلقۀ اتصال فکر و اندیشه و قلب ایرانیان و عامل پیوند عاطفی ایران‌دوستان غیر ایرانی بوده و خواهد بود.
زنده‌یاد محمدحسین شهریار این پیوند را در اشعار بسیاری سروده است؛ «ترکی ما بس عزیز است و زبان مادری / لیک..

ایرانیان و قرنی که گذشت: فراسوی سیاه و سفید

ما ایرانیان به ارزیابی دقیق قرن چهاردهم نیازمندیم، قرنی که تقریباً با کودتای رضاخان در سال ۱۲۹۹ آغاز شد، با بنیان‌گذاری سلسله پهلوی در سال ۱۳٠۴، نوسازی اجتماعی و اقتصادی توسط حکومت رضاشاه و اشغال توسط متفقین در شهریور ۱۳۲٠ ادامه یافت. سال‌های بی‌ثباتی سیاسی و در عین حال رونق گرفتن آزادی سیاسی از شهریور ۱۳۲٠ تا مرداد ۱۳۳۲ ادامه داشتند. جنبش ملی شدن صنعت نفت در سال ۱۳۲۹ به بار نشست و البته به کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ ختم شد.
قرن چهاردهم شمسی با تلاش برای برنامه‌ریزی توسعه در ایران از سال ۱۳۲۵ ادامه یافت. تشکیل «سازمان برنامه» و پس از آن نوشتن «برنامه‌های توسعه» (شش برنامه در زمان شاه) نمود این تلاش بود. بحران سیاسی و اقتصادی سال‌های ۱۳۳۹ تا ۱۳۴۲ کشور را در بر گرفت، اما درخشان‌ترین دوران اقتصاد ایران هم در دهه ۱۳۴٠ ثبت شد. دهه ۱۳۵٠ مقارن با افزایش قیمت‌های نفت شد. افزایش شدید درآمدهای نفتی مسائل اقتصادی، اجتماعی و سیاسی موجود در جامعه ایران را بحرانی کرد و انقلاب سال ۱۳۵۷ محصول آن شد.
وقوع انقلاب با شروع جنگ همراه شد که هشت سال به طول انجامید، سال‌هایی که دغدغه امنیت کاملاً بر توسعه غلبه ..

سده روشنفکری و روشنفکران؛ گفت وگو با رسول جعفریان

قرن بیستم از دید بسیاری قرن روشنفکران خوانده می شود. با تسامح می توان قرن چهاردهم خورشیدی را هم قرن روشنفکران خواند. در این یک صد سال، روشنفکران یکی از اثرگذارترین و مهم ترین گروه های اجتماعی بودند که در رویدادهای سیاسی و اجتماعی نقش موثری داشتند. البته به نظر می رسد این اثرگذاری در دهه های پایانی این سده کم شده است.
بر این اساس می خواستم از شما خواهش کنم به مناسبت پایان قرن چهاردهم و فرارسیدن قرن پانزدهم خورشیدی، دیدگاه ها و نظرات خود پیرامون روشنفکری ایران در صد سال گذشته را بیان فرمایید:
۱٫ برای گام نخست خواهش می کنم تعریف خود را از روشنفکری بفرمایید، چون همان طور که بهتر از من مستحضرید، این مفهوم، معناهای مناقشه برانگیز زیادی دارد؟
دنبال تعریف گشتن برای تعبیر «روشنفکری»، مانند بسیاری از موارد مشابه کار نتیجه بخشی نیست. روشنفکری یک پدیده است و این پدیده با روش خاص خودش قابل شناخت است. یک طیف وسیعی با دیدگاه های متفاوت که در انتقاد از اوضاع جامعه سنتی مشترک هستند، اما خودشان در تفسیر و تحلیل مسائل و نیز راه حل های آن، تفکرات مختلفی دارند. طیفی که به عنوان نخبۀ فکری شناخته شده است، ..

نوروز، هنگامه حاجی فیروزها در شهر تهران

در این بخشنامه‌ آمده بود: «لازم است به منظور سوءبرداشت‌های احتمالی، در کلیه برنامه‌های نوروزی تهران، از نمایش حاجی فیروز با صورت سیاه در تمامی کارناوال‌های نوروزی اجتناب شود.» هرچند که در متن همین بخشنامه با رویکردی محافظه‌کارانه به پیشینه و فلسفۀ حاجی فیروز اشاره شده بود و راه را برای مباحثات نمادشناسانه و تحلیل‌های فرهنگی باز گذاشته بود، اما این کافی نبود و اهالی فرهنگ و هنر و حتی مردم کوی و برزن هم این دستور را نوعی تحریف و ناشی از کم‌لطفی و کم‌اطلاعی از عقبۀ شخصیت حاجی فیروز و آیین‌های نوروزی قلمداد کردند که ذکر آن در تاریخ مکتوب و فرهنگ عامه بسیار رفته است.
من در همان زمان نظرم را دربارۀ این نوع نگاه گفتم؛ اما مهم‌تر دیدگاه استاد علی نصیریان است. خوشبختانه در فضای مجازی شعری را که خانوادۀ بازیگران سیاه در نمایش‌های سنتی ایرانی می‌خوانند با لحن و آواز آقای نصیریان داریم. به آب زمزم و کوثر سفید نتوان کرد/ گلیم بخت کسی را که بافتند سیاه (حافظ) که اتفاقاً بی‌مناسبت با خاستگاه این نوشتار هم نیست. استاد علی نصیریان به درستی پایه و اساس این سخنان را مردود می‌داند و هیچ‌گونه رابطه‌ای می..

گذرگاه لوهانسک _ دونسک، گذر تاریخی دیکتاتوری

وقتی در ژوین سال ۱۹۴۱ ارتش ورماخت هیتلر ، در صد وسی امین سالگرد حمله ناپلئون بناپارت به روسیه ، خطوط مرزی شوروی را مورد تهاجم سنگین خود قرار دادند ، مانند نیروهای ناپلئون به راحتی از اکراین و همین گذرگاه لوهانسک_ دونسک در شرق اکراین عبور کرده و به خاک اصلی شوروی رسیدند ولی در ادامه جنگ مشکل آذوقه و تدارکات گریابنگیر هر دو لشگر کشورکشا آن زمان جهان را گرفت و از همین گذرگاه به کشورهای خود بازگشته و در نهایت شکست و مصیبتی بزرگ نصیب ناپلئون و هیتلر و ملتهای آنان گشت .
اینار گذرگاه لوهانسک_ دونسک بعد از ۸۰ سال ،شاهد لشگر کشی بزرگ دیگری است که تنها جهت آن عوض شده است اینبار به جای غرب به شرق ، لشکری از شرق میل سرزمین های همسایه غربی خود را کرده است .
حمله ای که قرار بود مانند دو حمله ناپلئون و هیتلر ، حمله برق آسا باشد به نحوی که فرصت ابتکار عمل را از مدافع بگیرد و لشکر پوتین در سه روز کیف پایتخت اکراین به اشغال خود در آورده و مانند جنگهای گرجستان و شبه جزیره کریمه دنیا را در عمل انجام شده قرار دهند ، ولی تاریخ دوباره تکرار شد و نیروی مهاجم در محاسبات خود اشتباه کرد و در باتلاق زیاده خواهی..

ملی شدن صنعت نفت ایران از دیدگاه حقوق بین‌الملل

برداشت ها و قضاوت های مختلف و متعددی نسبت به عملکرد نهضت ملی و دکتر مصدق و همراهان وی و نیز جریان های سیاسی و مذهبی حاکم و وقت و پیامدهای حقوقی و بین المللی آن شده است. صرفنظر از نگاههای مُثبت یا منفی احتمالی نسبت به ملی کردن صنعت نفت ایران و آثار سیاسی، مذهبی و داخلی آن، تحول مزبور از حیث حقوقی و بین المللی قابل توجه بوده و شایسته مطالعه می باشد. مقاله حاضر، به ملی شدن صنعت نفت ایران از دیدگاه حقوق بین الملل و بررسی اجمالی ابعاد حقوقی و بین المللی آن، به اجمال خواهد پرداخت.
نگاهی گذرا به صنعت نفت ایران و شرکت نفت ایران و انگلیس:
ویلیام ناکس دارسی در دوره قاجار با اخذ امتیاز ساله نفت ایران از مظفرالدین شاه، امتیاز مزبور را به شرکت نفت برمه فروخت. این شرکت، کمپانی جدیدی به نام Anglo-Persian Oil Company را به عنوان یکی از شعبات خود تأسیس کرد. وزارت دریاداری بریتانیا قبل از جنگ جهانی اول، به راهنمایی وین ون چرچیل بیشتر سهام این شرکت را دراختیار گرفت و در جریان هر دو جنگ جهانی، نفت ارزان ایران، سوخت کشتی‌های جنگی بریتانیا را تأمین می‌کرد.
شرکت نفت ایران و انگلیس، درسال ۱۹۰۹ در ادامه قرارد..

مدیریت بحران یعنی این!

بارها در سمینار ها و جلسات با مدیران بالا دستی تا تک تک افراد دارای سمت برای جا انداختن مفهوم درست مدیریت بحران بجای آنچه در کشور در حال حاضر انجام می گیرد یعنی مدیریت امداد و نجات و توجه به قبل از رخداد سانحه تا بعد از سانحه بسیار تلاش کرده ام ولی هنوز تصور نمی کنم آنچنان موفق بوده ام، چون هیچکس دیگر به صحبتها و مسایل بطور عمیق توجه نمی کند، یک مرتبه همه عالم، دکتر و استاد یا نخبه شده ایم! ؟
امروز یک تصویری را لابلای خبرها بسیار تصادفی دیدم که در همان نگاه اول خیلی مورد توجه بنده قرار گرفت ؟ تصویر زیر از نصب یک اثر ۹۳ ملیون دلاری بر روی دیوار !

چرا برای نصب یک نقاشی سبک وزن ولی گران قیمت دو نفر بکار گرفته شده است ! بهترین تعریف برای مدیریت بحران !؟ فردی از قبل فکر کرده که به هر دلیلی عمدا یا سهوا یکی از نصاب ها اگر درست عمل نکند (فشار خونش افت پیدا کند، قند خونش بیفتد، …) ممکن است به این اثر مهم صدمه وارد شود و احتمال خسارت را با دو نفر، یکی بلند قد یکی کوتاه تر، دستکش بدست، هماهنگ در محل گرفتن اثر، یک لباس و … تا حدود زیادی مدیریت کرده است، صد البته که مدیریت بحران کرده است ..